BÀI THAM LUẬN

(TRƯƠNG GIA TẤN TỰ BẾN TRE)

 

Từ khi tiền nhân đi mở cõi vùng đất phương Nam. Không biết từ bao giờ, sự hình thành địa lý về 3 dãy cù lao có tên gọi Bến Tre.

Vùng đất địa linh nhân kiệt đã sản sinh ra nhiều vị danh nhân kiệt chúng sống mãi trong lịch sử. Họ Trương cùng bao dân tộc khác trong quá trình đi mở cõi như: Trương Vĩnh Ký; Long vân hầu Trương Tấn Bửu – Phó Tổng trấn Gia Định thành (ông là vị tướng đầu tiên của vùng đất Bến Tre, theo sách Đại Nam Nhất thống chí) và nhiều danh nhân khác.

Vào thời đại mới, cũng chính nơi đây đã tiếp nối một vị nguyên là Ủy viên Bộ chính trị – Phó thủ tướng Trương Vĩnh Trọng.

Hôm nay tại Đại Hội, Trương Gia Tấn Tự Bến Tre chúng tôi xin được gợi nhớ lại về nguồn cội họ tộc của mình.

Chuyện kể rằng:

Vào một đêm tháng 10, năm 1787. Chúa Nguyễn bị quân Tây Sơn truy đuổi, chạy lạc và ghé vào nhà cha mẹ ông tạm lánh. Thấy chàng trai giỏi võ nghệ, có sức mạnh vô song, khôi ngô tuấn tú, Chúa liền hỏi xin cho ông theo phò tá. Vừa ra khỏi nhà gặp ngay trận chiến ác liệt. Nhờ sự thông minh và dũng cảm, ông cứu được chúa Nguyễn, vậy ông là ai?

Là người con thứ 3 trong gia đình 7 anh chị em. Thân phụ là ông Trương Tấn Khương, cùng thân mẫu là bà Trần Thị Nghĩa tại làng Hưng Lễ, tổng Bảo Phước, tỉnh Vĩnh Long nay thuộc xã Hưng Nhượng, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre. Long Vân Hầu chính là ông, Trương Tấn Bửu, sinh năm 1752, mất năm 1827.

Trải qua 2 triều đại (Gia Long và Minh Mạng) hơn 40 năm làm quan. Ông có công lớn trong việc đánh giặc, giữ nước, mở cõi phương Nam, lập nhiều chiến công ở Bình Định, đánh giặc tàu ô ở Bắc Thành (Hà Nội). Trương Tấn Bửu là vị khai quốc công thần, là 1 trong 5 võ tướng nổi danh thành Gia Định của thời vua Gia Long. Tên gọi Long Văn Hầu cũng được Nguyễn Vương ban từ đó:

Năm 1802 Nguyễn Ánh thống nhất giang sơn lên ngôi lấy hiệu là Gia Long. Ông được tin dùng, được cử vào Nam, ra Bắc. Lúc bấy giờ ông chỉ huy đạo quân Bắc Thành, dẹp giặc tàu ô (cướp biển) phong chức tổng Trấn Bắc Thành, sau được thăng làm Trung quân, tả quân phó Tướng.

Năm 1810 ông được bổ nhiệm vào Gia Định lãnh chức Tổng trấn Gia Định.

Năm 1816 xuống tận Châu Đốc (An Giang) lo việc xây thành, đắp lũy rồi được triệu về kinh đô Huế nhận chức Trung quân, phó tướng trong coi việc xây dựng Thái miếu.

Năm 1821 lại được cử làm phó Tổng trấn thành lần 2.

Năm 1822, ông được thăng chức Chánh nhất phẩm. Thân phụ ông được vua Minh Mạng ban sắc truy phong là nghiêm oai tướng quân, trung quân thống chế. Thân mẫu được vua truy phong vào hàng Mệnh phụ phu nhân. Nhân dịp này vua ban cho gia tộc và cha mẹ ông được lập đền để thờ cúng.

Năm 1823 theo lệnh của vua, ông chỉ huy 35.000 quân lính và dân, lo nạo vét kênh Vĩnh Tế cùng với Thoại Ngọc Hầu, rồi chẳng bao lâu ông ngã bệnh xin cáo lão hồi hương.

Vào ngày 10 tháng 6, năm Đinh hợi (1827) ông mất và thọ 75 tuổi. Cho đến đời Tự Đức 1852, ông được thờ vào miếu Trung hưng công thần và đền Hiền Lương.

Là một vị tướng tài, làm quan đến hàng nhất phẩm, cai quản đất Gia Định mà ông vẫn thanh bạch, quãng đại, được nhân dân trong vùng nể trọng. Có công bình định an dân miền Nam, dẹp nạn thổ phỉ miền Bắc:

      Hiển Lâm chiêm Bắc cực: Vinh hiển ngẩng trời Bắc.

      Huân Việt trấn Nam thiên: Công lao  giữ trời Nam.

      Hay

Uy Đức Bắc thành an vũ trụ: uy đức trấn an vùng thành Bắc.

Thống huyền Nam địa tịnh biên cương: trừ dân ổn định cõi bờ Nam.

Hiện nay khu lăng mộ lễ thành hầu Trương Tấn Bửu là một trong những ngôi mộ cổ nhất Sài Gòn. Đây là kiến trúc tiêu biểu cho mộ giới tướng lĩnh, quan lại đầu triều Nguyễn dù đã hơn 200 năm nay, được cấp bằng Di tích lịch sử cấp Quốc gia. Mặc dù đã được trùng tu, nhưng nay đã xuống cấp. Tại số 41 – đường Nguyễn Thị Huỳnh – F 8 – Phú Nhuận – TPHCM. Ngày giỗ của ông được tổ chức hàng năm vào ngày mùng 9, mùng 10 tháng 6 âm lịch hàng năm.

Tết Thanh Minh hàng năm, chi tộc họ Trương Tấn ở khắp mọi nơi lại quay về Hưng Lễ – Thạnh Phú Đông – huyện Giồng Trôm tỉnh Bến Tre để tảo mộ tổ tiên. Sau đó ngày 11 tháng 3 âm lịch cúng giỗ tổ tiên ông bà, họ tộc lại một lần nữa có mặt đầy đủ tại nhà thờ Trương Gia Tấn Tự, tại ấp Hưng An Đông, xã Hưng Nhượng, huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre. Dù đã trãi qua hằng trăm năm con cháu vẫn giữ nguyên nghi thức và lễ cúng binh gia vào nửa đêm 11 rạng sáng 12 âm lịch.

Lệ xưa tích cũ vẫn tiếp diễn, các vị trưởng tộc lớn tuổi lần lượt qua đời. Nhiều thế hệ đi qua vẫn lưu truyền cho con cháu, điệp khúc ấy cứ lặp đi lặp lại. Tuy nhiên vì cuộc sống mưu sinh con cháu của Gia tộc họ Trương phải xa quê, xa xứ đội ngũ kế thừa dần dần mất đi lòng nhiệt huyết, vậy ai là người tiếp sức? Thấy được tầm quan trọng đó Ban liên lạc họ Trương phía Nam ra đời đúng lúc kịp thời kết nối tạo sự đoàn kết đồng lòng và bền vững Họ tộc các vùng miền.

Mới đây thôi, vào dịp giỗ ngày 11 tháng 3 năm 2016 vừa qua, gia tộc họ Trương vinh dự được nhận bằng di tích lịch sử, văn hóa cấp tỉnh. Họ Trương Bến Tre lại được Ban liên lạc họ Trương miền Nam kết nối cùng với các Họ Trương ở tỉnh Tây Ninh như: Thanh Điền – Châu Thành; Long Hoa – Hòa Thành; Lộc Hưng – Trảng Bàng; Chùa Ao Sen – Núi Thầy (Dầu Tiếng)…Về Long An có Họ Trương Cần Giuộc; chùa Thiên Châu – Tân An. Được đến đất Gò Công – Tiền Giang dự lễ cúng anh Hùng dân tộc Trương Định, thăm nhà thờ tổ gia đình ông Trương Văn Đẩu đã sản sinh ra nhiều người con ưu tú cho đất Việt như: Nguyên phó chủ tịch nước Trương Mỹ Hoa; tiến sĩ Trương Minh Nhựt, phó giáo sư tiến sĩ Trương Thị Hiền… Thế vẫn chưa đủ, ban liên lạc họ Trương còn tổ chức trao học bổng cho 30 em học sinh thuộc con cháu họ Trương tỉnh Bến Tre, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các em đường đến trường nhân dịp khai giảng đầu năm học mới (năm học 2016 – 2017). Quan trọng hơn là lời dặn dò ân cần của Bác Trương Vĩnh Trọng và Bác Trương Minh Nhựt, để các cháu cháy lên lòng tự hào về truyền thống ông cha mình mà ra sức học tập, góp phần xây dựng đất nước ngày càng giàu đẹp.

Thật ý nghĩa vô cùng! Sự đi tìm, gắn kết, kết nối Họ Trương khắp nơi để hình thành tổ chức, không phải ai cũng làm được. Vậy mà những con người hết sức bình thường mà họ đã làm một việc phi thường. Đó là những người sáng tạo và thành lập ra Ban liên lạc Họ Trương phía Nam. Cho phép tôi xin được khâm phục ở lòng nhiệt huyết đầy trách nhiệm và chữ Tâm của họ. Công việc của Ban liên lạc chưa dừng ở mục tiêu “kết nối hay khuyến tài, khuyến học”, mà còn mang đến cho sự chia sẻ trong cuộc sống mưu sinh của họ tộc.

Tuy nhiên trong giờ phút này, chúng tôi con cháu tộc họ Trương Bến Tre còn trăn trở một số việc như sau mà chúng ta cần phải thực hiện trong thời gian tới:

Gia phả họ tộc chưa được hoàn thành;

Mộ lăng thân phụ, mẹ, vợ và các con kể cả lăng của ông xuống cấp chưa có cơ hội trùng tu và sửa chửa;

Cơ sở vật chất nhà thờ họ còn đơn sơ, đất đai nhà thờ họ còn hạn hẹp, chưa có kinh phí mở rộng làm khuôn viên để khách tham quan khu di tích cũng như chưa có người ở lại trong đền và nhang khói (Ban quản tự phân công nhau để đốt nhang hằng đêm).;

Công việc làm ăn con cháu Họ tộc chưa ổn định, đa số cha mẹ phải đi làm công nhân để cháu ở nhà cho ông bà chăm giữ, một số gia đình nghèo khó không đủ sức lo cho con cháu ăn học, phải nghỉ học giữa chừng.

Sau cuộc gặp mặt này, tôi kính mong Ban liên lạc họ Trương phía Nam sẽ cùng nhau tỏa sáng. Muốn thực hiện được điều đó mọi người trong chúng ta hôm nay hãy cùng kích hoạt trái tim bằng cái Tâm và đồng lòng đoàn kết, kết nối họ tộc một cách bền vững. Tôi tin chắc rằng họ Trương của chúng ta càng vươn xa hơn nữa.

Một lần nữa tôi xin biết ơn đến những người đã âm thầm đóng góp công sức và vật chất đến với Họ Trương. Mong muốn cuối cùng là những gì chúng ta làm ngày hôm nay, chính là động lực thúc đẩy một cách bền vững cho thế hệ mai sau./.

 

Xin trân trọng kính chào./

Đánh giá bài viết